Katatoni&Katalepsi

[hasmet]

Katatoni
Katatoni, şizofreni (bkz.) tipleri arasında en az rastlanılanıdır ve karakteristikleri sırayla aşırı ve az hareketlilik arasında değişen durumlardır. Hareket azalması veya stupor hâli, hareket yavaşlığı, hareketsizlik ve mütizm arasında her derecede olabilir. En aşırı derecesinde bile, hasta tamamıyla bilinçlidir. Çoğu zaman amaçsız, tasarlanmamış, aşırı ve şiddetli bir heyecan görülebilir. Diğer hareket bozuklukları arasında tıkanmak, birdenbire hareketsiz kalmak, yapmacıklı hareketler, tekrarlı ve suni söz ve davranışlar, uzun süre aynı durumda kalmak ve kollarla bacakların yerleştirildiği gibi anormal durumlarda tutulması olan flexibilitas cerea (bkz.) vardır. Bazan hasta son derece uysal olur (bkz. Otomatik itaat), bazan da basit isteklere karşı bile direnir; meselâ tuvalete gitmeyi reddettikten hemen sonra altını kirletir (bkz. Negativizm). Konuşma bozukluğu olabilir, konuşma ve yazıyla anlaşma, yerlerini anlaşılmaz, saçma veya tekrarlı bir söz yağmuruna veya karalamalara bırakabilir. Katatoninin taşkın belirtileri hastanın hijyenini, özgürlüğünü veya psikiyatrik kuruluşlarda birşeylerle uğraşmasını sağlayarak önemli derecede giderilebilir.

Katalepsi
En karakteristik olarak katatonik şizofrenide (bkz.) görülen bu durum, kas tonüsünde spesifik bir kasılma ve değişimdir. Yüz ifadesi donar ve vücut normal bir insan için zor veya imkansız olan hareketsiz bir biçim alır. Hastanın aldığı vücut biçimini değiştirmek için gösterilecek herhangi bir çaba sonucunda da hasta ya direnç gösterir (bkz. Negativizm) veya vücudunu başka bir biçime sokar (bkz. Fleksibilitas Serea).